Vliegtuigen, motorfietsen en hoge verwachtingen

De eerste experimentele vliegtuig-motorfiets koeriersdienst uit 1928

Door Thomas DeSha

Dit verhaal is eerder verschenen in American Philatelist (februari 2025) en met toestemming van zowel American Philatelist als de schrijver Thomas DeSha overgenomen.
Waar sprake is van ik of mijn betreft dit de schrijver Thomas DeSha.

Voor filatelisten die ook motorrijders zijn, nadert er een belangrijke honderdjarige verjaardag. Het gaat om de eerste experimentele vliegtuig en motorfiets koeriersdienst, die in het voorjaar van 1928 door Colonial Air Transport werd geëxploiteerd voor zijn Contract Airmail Route 1 (CAM 1).
Mijn favoriete envelop van de festiviteiten op de openingsdag is te zien in afbeelding 1. De envelop is gesigneerd door zowel de motorfiets-koerier als de vliegtuigpiloot en lijkt de feestelijke sfeer van het evenement weer te geven met de karikatuur die de piloot van zichzelf heeft getekend in de cockpit van het vliegtuig dat in het cachet stempel is afgebeeld.

Afb. 1 Een envelop verzonden vanuit Springfield, Massachusetts, op de eerste dag van de experimentele motorfiets-vliegtuigroute.
De envelop is gesigneerd door kapitein R.W. Mackie, piloot - die er een karikaturale tekening bij heeft gevoegd van zichzelf
terwijl hij het vliegtuig bestuurt - en door motorkoerier Carl White.

Een foto van het vliegtuig dat werd ingezet voor CAM 1-vluchten (afbeelding 2) – de Fokker Universal, een eenmotorig vliegtuig met cabine – toont de piloot zittend vóór de vleugel, zonder cockpitkap, volledig blootgesteld aan de elementen; net als de karikatuur van de piloot op de omslag.

Afb. 2 Een Fokker Universal eendekker die werd ingezet voor Contract Air Mail 1 tussen Boston en New York City.
De piloot, met onbeschermd hoofd, zat voor de vleugel. (Met dank aan het Historian’s Office van U.S. Postal Service)

Laten we wat achtergrondinformatie bekijken om deze gebeurtenis beter te begrijpen.
De Air Mail Act van 1925, ook wel bekend als de Kelly Act, was bedoeld om de commerciële luchtvaart te stimuleren en de postmeester-generaal te machtigen om contracten af te sluiten voor luchtpostdiensten. Aanbieders kregen $ 3,00 per pond post betaald voor de eerste 1000 afgelegde mijlen. Contract Air Mail Route 1 was bedoeld voor de dienst tussen Boston en New York, met een tussenstop in Hartford, Connecticut, en werd gegund aan Colonial Air Transport. Colonial Air begon op 1 juli 1926 met CAM 1-vluchten en vloog in 1928 met de Fokker eendekker op deze route.
Het idee voor luchtpost-aanvoerroutes vanuit landelijke gebieden om luchtpost snel naar CAM-terminals te bezorgen, is, twijfelachtig, toegeschreven aan "New England functionarissen", zoals vermeld in een uitgave van een krant uit Springfield, Massachusetts uit 1928. Daarnaast schreef George H. Carliss, een journalist uit New England, talrijke artikelen, onder meer in het tijdschrift Made in New England, over de voordelen voor bedrijven in New England van het gebruik van luchtpost voor het behouden van hun klanten.
Blijkbaar trokken de zakelijke belangen in New England de aandacht van Colonial Air. Hoewel Colonial Air in het verleden het gebruik van luchtpost al had gepromoot met eenvoudige labels en slogans (afbeelding 3), was het idee van een luchtpostaanvoerroute vanuit een geïndustrialiseerde gemeenschap in de buurt van de luchtpostterminal een gedurfde volgende stap.

Afb. 3 Een promotielabel van Colonial Air Transport op de achterkant van een envelop uit 1928.

Springfield, Massachusetts, de thuisbasis van bedrijven als de Indian Motocycle Company en Smith & Wesson Firearms, lag op slechts 26 mijl (42 km) van de CAM 1-terminal in Hartford en was de ideale kandidaat om te dienen als luchtpostaanvoerroute naar een CAM-terminal. Indian Motocycle (zonder 'r' in de naam) werd in 1897 opgericht als Hendee Manufacturing Co. en veranderde de naam in 1923.
De envelop in afbeelding 4 promoot op grafische wijze dit idee van het verbinden van "afgelegen steden en luchthavens", dat werd gepromoot door zakelijke belangen in New England. De steden Holyoke, Northampton, Westfield en Springfield waren de belangrijkste steden in een geïndustrialiseerde vallei in het zuiden van Massachusetts, en werden beschouwd als een perfect gebied om het idee te testen.

Afb. 4 Op een envelop met dubbele stempel staat een fraai gedrukte afbeelding van een motorkoerier op een landweg.

John F. O'Ryan – een voormalig divisiecommandant tijdens de Eerste Wereldoorlog en nu president van Colonial Air Transport – stelde een experimentele "aanvoerlijn" voor. Volgens een artikel uit 1983 in het Airpost Journal zou een vrachtwagen de luchtpost bij de postkantoren van de vier steden ophalen en deze op tijd afleveren op Brainerd Field in Hartford, zodat deze kon worden overgeladen op de CAM 1-vliegtuigen van Colonial naar New York.
De ambtenaren kwamen al snel tot de conclusie dat een vrachtwagen te duur zou zijn voor de hoeveelheid post die naar verwachting vervoerd zou moeten worden. W.S. Bouton, manager stedelijke verkoop bij de Indian Motocycle Company, zag hierin een kans. Afbeelding 5 toont een envelop met Boutons handtekening boven het logo van zijn bedrijf.

Afb. 5 W.S. Bouton, manager van de stedelijke verkoopafdeling van Indian Motorcycles, heeft deze envelop ondertekend boven het bedrijfslogo. Motorkoerier Carl White heeft linksonder getekend.

Bouton stelde O'Ryan dat een motorfiets met zijspan tot 400 pond aan post kon vervoeren tegen een kostprijs van minder dan 3 cent per mijl. Bouton bood de expertise van zijn bedrijf aan en in korte tijd bouwde de Indian Motocycle Company drie gespecialiseerde motorfietsen met zijspan (afbeelding 6).

Afb. 6 Motorkoeriers Woodsie Castonguay (links) en Carl White poseren zittend op hun speciaal gebouwde motorfietsen met vrachtzijspan,
die zullen worden ingezet voor de "werelds eerste" motorfiets-luchtpost dienst.

De Indian Motocycle Company bracht een persbericht uit (afbeelding 7) waarin deze drie nieuwe motorfietsen werden aangeduid als een voertuig van het type "luchtpost-motorkoerier". Daarin werd optimistisch verklaard dat "als de test succesvol blijkt, het zeer waarschijnlijk is dat Indian Motocycles dienst gaat doen voor alle terminals van het Amerikaanse luchtpostvervoer".

Afb. 7 De Indian Motocycle Company kondigde de lancering van de nieuwe "Airmail Motorcycle Courier" dienst
en de "drie maanden durende proefperiode van de overheid" aan in een paginagrote advertentie.
(Bron: Made in New England Magazine, april 1928.)

Op 21 februari 1928 voerden Indian Motocycle en Colonial Air een proefrit uit op de voorgestelde aanvoerroute. De rit begon in Holyoke en stopte in Northampton, Westfield en Springfield. De motorfiets legde de 65½ mijl (105 km) af in 2 uur en 39 minuten. Volgens een artikel in het Airpost Journal uit 1983 was het die dag een van de koudste dagen van het jaar, met gladde wegen en harde wind.
Deze testrit werd als zo succesvol beschouwd dat het Ministerie van Post een proefperiode van drie maanden goedkeurde, "zonder kosten voor het Ministerie".
De diensttijden van de vier postkantoren die bij de proef betrokken waren werden aangepast om de sluitingstijden voor de aanname van luchtpost zo laat mogelijk te maken. Het postkantoor van Westfield kende de meest ingrijpende wijziging in de diensttijden: de sluitingstijd werd verschoven van 11.30 uur naar 17.10 uur.
Op 1 maart 1928 kondigden B.H.A. Pollet, manager van Colonial Air Transport in Hartford, en Bouton van Indian Motorcycle aan dat de voorgestelde motorkoeriersdienst, die Holyoke, Northampton, Westfield en Springfield in Massachusetts zou verbinden met de vliegtuigen van Colonial Air Transport in Hartford, Connecticut, op 15 maart 1928 van start zou gaan.
In het postkantoor van Holyoke werden plechtigheden gehouden om "de eerste luchtpost-motor koeriersdienst ter wereld" in te wijden. Burgemeesters en vooraanstaande ambtenaren van de vier steden die bij de proef betrokken waren, waren bij de plechtigheid aanwezig.
Een envelop (afbeelding 8) bevat de handtekeningen van deze vier burgemeesters, evenals die van Colonial Air piloot kapitein Richard W. Mackie en de twee motorkoeriers. Carl White werd gekozen om de inaugurele rit te maken, en zijn handtekening staat op veel eerste-dag-enveloppen. Dit is de enige envelop die ik heb gezien met de handtekening van Raoul Castonguay, de tweede motorkoerier.

Afb. 8 Een speciale envelop van de dag van inwijding, voorzien van handtekeningen van de vier burgemeesters,
de piloot van het vliegtuig en de twee motorkoeriers.

Tijdens de openingsceremonie overhandigde burgemeester Fred G. Burnham van Holyoke de eerste luchtpostbrief aan motorkoerier White (afbeelding 9). Bovendien was het de bedoeling dat de vier burgemeesters, gemeentelijke ambtenaren, postmeesters en functionarissen van de Kamers van Koophandel een autocolonne zouden vormen die de motorkoerier zou volgen en hem zou begeleiden naar zijn haltes in Northampton, Westfield en Springfield.

Afb. 9 Burgemeester Fred G. Burnham van Holyoke overhandigt de eerste luchtpostbrief aan motorkoerier Carl White.
(Bron: Made in New England Magazine, april 1928.)

Lokale kranten publiceerden zelfs de biografie van White. De Springfield Sunday Union and Republican merkte op dat de koerier "aanzienlijke ervaring heeft met het besturen van motorfietsen, aangezien hij de afgelopen drie jaar meer dan 50.000 mijl heeft gereden. Hij is een bekwaam motorfiets-heuvelklimmer en heeft zich gekwalificeerd in de amateurklasse van deze sport. White is ook een ervaren monteur en zal in staat zijn om eventuele kleine pechgevallen onderweg op te vangen, mochten die zich voordoen. Hij is lid van de Greater Springfield Motorcycle Club."
De cachetstempels die op de eerste-dag-van-service enveloppen werden aangebracht, werden geleverd door de Indian Motocycle Company (afbeelding 10).

Afb. 10 Het speciale eerste-dag cachetstempel van de Indian Motorcycle Company, gebruikt voor de proefdienst.

Postmeesters in Westfield (afbeelding 11) en Northampton (afbeelding 12) brachten ook hun eigen postkantoor-specifieke cachets aan. Het stempel van Northampton werd vanwege de verticale oriëntatie en het grote formaat meestal op de achterkant van de enveloppen aangebracht. Daardoor zijn veel stempels van Northampton overdrukt met ontvangststempels.

Afb. 11 Een eerste-dag herdenkings-envelop uit Westfield, Massachusetts, met een cachet gemaakt door de Westfield postmaster.

Afb. 12: Een eerste-dag herdenkings-envelop uit Northampton, Massachusetts. Vanwege het grote formaat van het stempel
werd dit op de achterkant van de enveloppen aangebracht.

Op de eerste dag van de dienst werden 2.119 poststukken verzonden vanuit Holyoke, 2.764 vanuit Northampton, 2.696 vanuit Westfield en 5.001 vanuit Springfield. De gevolgde route is weergegeven op de kaart in afbeelding 13. Deze kaart is afkomstig uit een artikel van Dr. Perham C. Nahl in het nummer van het Airpost Journal van juli 1983.

Afb. 13 Op de kaart is de CAM 1-vliegroute weergegeven, inclusief de route van de motorkoeriers naar Hartford.

Indian Motocycle had ook een stempel voorbereid voor de tweede dag van de dienst, voor de inkomende luchtpostenveloppen die door de koeriersdienst zouden worden vervoerd en die op de ochtend van 16 maart in de vier proefsteden zouden worden afgeleverd (afbeelding 14).

Afb. 14 Een tweede-dag-van-service envelop, ontworpen door Indian Motocycle voor gebruik bij de eerste bezorging van inkomende post.

Het stempel voor de inkomende luchtpost is hetzelfde als dat voor de uitgaande luchtpost, behalve de datum, maar de proefsteden zijn in omgekeerde volgorde vermeld. De hoeveelheid inkomende luchtpost die op 16 maart werd vervoerd, bedroeg slechts 4½ pond.
Aangezien zeven filatelistische enveloppen (zonder inhoud) een ounce wegen, zou 4½ pond neerkomen op ongeveer 500 poststukken. Hierdoor zijn inkomende luchtpost-enveloppen van 16 maart zeldzaam.
Een opmerkelijke inkomende luchtpostbrief van 16 maart is te zien in afbeelding 15. Deze werd verzonden door de gewaardeerde filatelistisch expert Dr. Carroll Chase (1878-1960), ontvanger van een Luff Award en een Crawford Medal. Helaas is het stempel voor inkomende luchtpost op de achterkant van de envelop aangebracht. Chase typte echter wel "& Motorcycle Courier from Hartford" op de voorkant van de envelop.

Afb. 15 Een luchtpostbrief van Dr. Caroll Chase die gebruikmaakte van de motorfiets-luchtpostdienst.

Kort na de start van de koeriersdienst organiseerden Indian Motocycle en de verschillende Kamers van Koophandel een programma met de naam "Air Mail Courier Service Week". Het was een voorlichtings- en bewustmakingsprogramma dat bedoeld was om "het publiek te laten zien wat de voordelen en de werkwijze zijn van de luchtpostdienst en het aanvoersysteem met motorkoeriers", aldus het artikel uit 1983 in het Airpost Journal.
Tijdens de Air Mail Courier Service Week "bevatten lokale kranten informatie over de dienst en werden er pamfletten (afbeelding 16) met uitleg over de routes en de tijdwinst per post naar bedrijven en particulieren gestuurd. Voorbeelden van snelle bezorging van brieven naar verre bestemmingen en aanbevelingsbrieven van functionarissen van grote bedrijven waren in het programma opgenomen", merkte het Airpost Journal op.

Afb. 16 De details van de experimentele dienst werden toegelicht in een folder tijdens de Airmail Courier Service Week in 1928.
(Met dank aan het Lyman and Merry Wood Museum of Springfield History.)

De aankomsttijden in de brochure bleken accuraat te zijn. De envelop in afbeelding 5, geadresseerd aan Hollywood, Californië, en afgestempeld in Holyoke om 15.30 uur op 15 maart 1928, is in Los Angeles afgestempeld uur op 17 maart om 18.00 uur (afbeelding 3), wat de succesvolle transcontinentale oversteek in twee dagen aantoont. Een andere envelop (afbeelding 17), geadresseerd aan Springfield, Illinois, en afgestempeld in Northampton om 13.00 uur op 15 maart, is in Chicago op 16 maart om 17.00 uur afgestempeld, wat de succesvolle bezorging 's nachts aantoont.

Afb. 17 Een briefkaart die op 15 maart vanuit Northampton, Massachusetts, werd verzonden, kwam 28 uur later in Chicago aan.

Over het algemeen kunnen luchtpostzendingen die ná de eerste dag van de dienst door de koeriersdienst werden vervoerd, alleen worden geïdentificeerd aan de hand van de stad van herkomst of bestemming en het poststempel met een datum die binnen de proefperiode van 90 dagen valt (afbeelding 18).

Afb. 18 Deze envelop werd vijf weken na de start van de dienst verzonden vanuit Northampton, Massachusetts, naar Malone, New York,
ongeveer 300 mijl naar het noordwesten.

Er was echter één entiteit, mysterieus aangeduid als "R", die haar post markeerde met: "Via Motorcycle Airplane Courier Service" (afbeelding 19). Aangezien er geen informatie over het retouradres op de envelop staat, is het onbekend of dit een persoon of een bedrijf was. Dit is de enige envelop met deze markering die ik ben tegengekomen.

Afb. 19 Een brief die is verzonden door de organisatie die simpelweg als "R" bekend is, zoals linksboven vermeld, vanuit Springfield naar New Kensington, Pennsylvania. De brief is voorzien van een onofficiële aanvullende aantekening met de tekst "via Motorcycle-Airplane Courier Service".

Ook zeldzaam zijn poststukken met het eerste-dag stempel naar buitenlandse bestemmingen. Afbeelding 20 toont zo'n envelop, geadresseerd aan Duitsland. Ik ben in mijn onderzoek naar dit onderwerp slechts twee enveloppen met een buitenlandse bestemming tegengekomen.

Afb. 20 Een zeldzaam voorbeeld van het gebruik van de experimentele dienst op een envelop met een buitenlandse bestemming,
in dit geval Duitsland.

De verstuurde post op de eerste dag van de dienst, zowel voor uitgaande als inkomende luchtpost, was voornamelijk filatelistisch. Afgezien van enveloppen met het retouradres-logo van de Indian Motocycling Company, worden enveloppen met logo's van andere lokale bedrijven zelden gezien. Afbeelding 21 toont een envelop van Aetna Life Insurance Company. Aetna Life Insurance was echter gevestigd in Hartford, Connecticut, en kwam dus niet uit een van de vier teststeden.

Afb. 21 Een envelop uit Holyoke met retouradres-logo van Aetna Life Insurance Company in Hartford, dat niet tot een van de vier teststeden behoorde.

De foto in afbeelding 22 is mijn favoriet van de ceremonies op de eerste dag. Ambtenaren, gekleed in hun mooiste kleren, staan verzameld rond de twee koeriers bij de fabriek van de Indian Motorcycle Company. Mensen reiken naar voren om door de ramen te kijken en op de voorgrond zijn de schaduw van de fotograaf en zijn camera te zien.

Afb. 22 Een publiciteitsfoto genomen tijdens de ceremonie ter gelegenheid van de eerste dienst dag bij de Indian Motorcycle Company
in Springfield. De motorkoeriers Carl White en Woodsie Castonguay staan klaar om te vertrekken.
(Met dank aan het Lyman and Merrie Wood Museum of Springfield History.)

De experimentele koeriersdienst met vliegtuigen en motorfietsen "bezorgde de post elke dag op tijd tijdens deze proefperiode van 90 dagen, waarmee werd aangetoond dat de motorfiets kon presteren zoals verwacht".
Nahl schreef in zijn artikel: "Dit experiment duurde tot 15 juni 1928. Op de laatste dag werd 11 pond en 10 ounce vervoerd. Het Postkantoor had een doel gesteld van gemiddeld 20 pond per dag om de kosten te dekken. Tijdens het experiment bedroeg de post gemiddeld 12¾ pond per dag". Omdat het vereiste dagelijkse gemiddelde dus niet werd gehaald werd de experimentele vliegtuig-motorfiets koeriersdienst helaas stopgezet.
De experimentele koeriersdienst met vliegtuig-motorfiets verdween in de vergetelheid en liet enkele duizenden kleurrijke poststukken van 15 maart 1928 achter, en op zijn best misschien een paar honderd poststukken van 16 maart 1928, die de komende eeuwen de interesse van verzamelaars zullen blijven wekken.

De Indian Motorcycle Company ging in 1953 failliet. Het merk bleef voortleven in de harten van motorliefhebbers en in de jaren 1990 en 2000 werden verschillende pogingen ondernomen om het merk nieuw leven in te blazen. Polaris Inc., de beroemde fabrikant van sneeuwscooters en ATV's, introduceerde de Indian-motorfiets opnieuw in 2014 en het is een daverend succes geworden.

Bronnen afbeeldingen:
· Nico Helling: 4, 12, 14
· Thomas DeSha: 1, 3, 5, 6, 8, 10, 11, 15, 17, 18, 19, 20, 21
· Historical Office U.S. Postal: 2
· Made in New England Magazine: 7, 9
· Airpost Journal: 13
· Lyman and Merry Wood Museum of Springfield: 16, 22

Nico Helling

P.S. Een uitsnede van afbeelding 22 is gebruikt voor de MFN PZ voor verzending van deze nieuwsbrief (nr. 156):

Naar boven   -   Terug naar vorige pagina   -   Home